Przejdź do treści
W Szwecji
Północ

Abisko: park narodowy i zorza polarna w Szwecji

Redakcja W Szwecji5 min czytania
Abisko
Fot. Pavel.shyshkouski, CC BY-SA 4.0

Abisko to wieś i park narodowy w północnej Szwecji, znany z obserwacji zorzy polarnej. Z tekstu dowiesz się, kiedy najlepiej jechać, jak dotrzeć pociągiem, jak działa Aurora Sky Station i jakie szlaki prowadzą przez park.

Czym jest Abisko i gdzie leży?

Abisko to wieś w prowincji Lappland, w regionie Norrbotten, w północnej Szwecji. Leży około 200 kilometrów na północ od koła podbiegunowego, nad brzegiem jeziora Torneträsk. Jezioro ma powierzchnię 330 kilometrów kwadratowych i jest jednym z najbardziej charakterystycznych punktów okolicy.

Ceglany budynek mieszkalny w zimową noc, a nad ośnieżonymi górami zielona zorza polarna na rozgwieżdżonym niebie.
Zorza polarna nad zabudowaniami w Abisko Fot. US Embassy Sweden, CC BY 2.0

Wieś należy do gminy Kiruna, a park narodowy leży w pobliżu Kiruny. Granica z Norwegią jest oddalona o około 37 kilometrów koleją. Park rozciąga się na południowy zachód od brzegu jeziora na około 15 kilometrów.

Trzeba odróżnić dwa miejsca: samą wieś Abisko i Abisko Turiststation, czyli stację kolejową z dużym obiektem noclegowym. Turiststation leży około 4 kilometrów na zachód od wsi. Większość gości zatrzymuje się właśnie tam.

Park narodowy Abisko: powierzchnia i historia

Park narodowy Abisko, po szwedzku Abisko nationalpark, powstał w 1909 roku. Obejmuje obszar 77 kilometrów kwadratowych i jest zarządzany przez szwedzką agencję Naturvårdsverket. Utworzono go w tym samym roku, w którym w Szwecji pojawiły się pierwsze przepisy o ochronie przyrody.

Celem było zachowanie północnej, górskiej przyrody w niezmienionym stanie i udostępnienie jej nauce. Park miał też stać się ważną atrakcją turystyczną.

Obok parku działa Abisko Scientific Research Station. Pierwsza stacja powstała w 1903 roku w Vassijaure, około 31 kilometrów na zachód. Po pożarze w 1910 roku nową stację zbudowano w obecnym miejscu, w 1912 roku, a otwarto ją w 1913 roku. Od 1935 roku należy do Królewskiej Szwedzkiej Akademii Nauk. Badania dotyczą głównie biologii, klimatu, ekologii i geologii.

Wieczna zmarzlina występuje w parku powszechnie. Na niższych wysokościach jednak ustępuje, bo rośnie temperatura i przybywa śniegu.

Jak dojechać do Abisko pociągiem?

Pociągi pasażerskie na elektryczną trakcję łączą Sztokholm z norweskim Narvikiem. Zatrzymują się na stacji Abisko Östra, przy wsi, oraz na stacji Abisko Turiststation. Ze Sztokholmu wielu podróżnych jedzie pociągiem nocnym.

Dla kierowców ważna jest droga E10, która łączy Kirunę z Narvikiem.

Kolej ma swoją historię. Linia Ofoten prowadzi z portu w Narviku do granicy w Riksgränsen na długości 43 kilometrów. Jest jednotorowa i zelektryfikowana. Dalej linia Ore Line biegnie przez Kirunę. Na tej trasie jeżdżą głównie pociągi towarowe z rudą, ale w okolicy kursują też pociągi osobowe.

Aktualny rozkład pociągów sprawdź na stronie przewoźnika przed wyjazdem.

Kiedy przyjechać na zorzę polarną w Szwecji?

Abisko leży w pasie zorzy polarnej. Zimą noce są długie, a w wiosce nie ma dużych miast, które rozświetlałyby niebo. Dlatego zimą to najczęściej wybierany okres.

Poniższa tabela pokazuje średnie wartości z lat 2002 do 2020:

Miesiąc Średnia dzienna maksymalna (°C) Średnia dzienna minimalna (°C) Opady (mm) Godziny słońca
Styczeń minus 6,4 minus 14,6 26,5 0
Luty minus 5,9 minus 14,1 21,9 39
Marzec minus 2,4 minus 10,4 20,5 126
Kwiecień 3,1 minus 4,6 11,5 178
Maj 8,6 0,6 18,9 231
Czerwiec 13,5 5,0 33,8 238
Lipiec 17,4 8,4 65,0 235
Sierpień 15,4 7,1 43,8 175
Wrzesień 10,2 3,3 40,9 99
Październik 3,5 minus 2,4 21,2 69
Listopad minus 0,7 minus 7,2 17,5 2
Grudzień minus 3,0 minus 10,3 27,5 0

Najbardziej mokry jest lipiec, z 65 milimetrami opadów. Najsuchszy jest kwiecień, z 11,5 milimetra. Niebo nad Abisko bywa zachmurzone jak na szwedzkie warunki, dlatego warto zostać kilka nocy.

Aurora Sky Station na Nuolji

Aurora Sky Station znajduje się na szczycie góry Nuolja. Działa w ramach STF Abisko Mountain Station. Z górnej stacji STF dojście na miejsce zajmuje około 10 minut pieszo, a dalej prowadzi kolejka krzesełkowa.

Nocna wizyta obejmuje bilet powrotny kolejką, oprowadzanie z przewodnikiem i obsługę obserwacji zorzy. Można też zamówić fotowyprawę z zawodowymi fotografami.

Cenę biletu na nocną wizytę w Aurora Sky Station znajdziesz w kasie lub na oficjalnej stronie obiektu.

Godziny otwarcia Aurora Sky Station w wybranym miesiącu sprawdź na oficjalnej stronie obiektu, bo zmieniają się w zależności od sezonu.

Link partnerski Abisko: noclegi. Znajdź nocleg

Szlaki i sporty zimowe w okolicy

Przez park prowadzi Kungsleden, długi szlak o długości 440 kilometrów, biegnący wzdłuż gór Skandynawii. Zaczyna się lub kończy przy Abisko Turiststation. Szlak ma dobrą infrastrukturę, więc nadaje się także na krótsze wycieczki. Dalej na północ wiedzie Nordkalottleden, o długości ponad 800 kilometrów, którego południowa część pokrywa się z Kungsleden.

Zimą w okolicy uprawia się narciarstwo biegowe, rakiety śnieżne i wyprawy poza trasami. Na górze Nuolja działa kolejka krzesełkowa, a w pobliskim Björkliden jest stok zjazdowy. Ten ośrodek leży około 7 kilometrów na północny zachód od Abisko. Zimą można też jeździć psim zaprzęgiem.

Z Abisko można dojść do Kebnekaise, szlakiem Kungsleden. Najczęstszą bazą wypraw jest tam stacja górska u podnóża góry.

Gdzie nocować w Abisko?

Najwygodniej nocować w Abisko Turiststation. To duży obiekt prowadzony przez szwedzkie Stowarzyszenie Turystyczne STF. Oferuje schronisko młodzieżowe, hotel, jedzenie i podstawowe udogodnienia. Obiekt leży przy stacji kolejowej o tej samej nazwie, więc dojazd pociągiem jest prosty.

Jeśli zimą chcesz spać w innym stylu, zobacz lodowy hotel w Szwecji.

Warto pamiętać, że poza stacją Turiststation w samej wsi noclegów jest mniej. Wybór miejsca zależy więc od tego, czy ważna jest bliskość szlaków.

Lapporten, kanion i jezioro Torneträsk

Z Abisko widać Lapporten, dolinę o kształcie litery U. To jeden z najbardziej rozpoznawalnych widoków w okolicy. Z góry Nuolja widać też kanion rzeki Abiskojåkka, który przechodzi w dolną część wąwozu przy wsi.

Rzeka wijąca się wśród zielonych lasów i wpadająca do rozległego jeziora, w tle ośnieżone pasmo górskie
Rzeka Abiskojåkka uchodząca do jeziora Torneträsk, Park Narodowy Abisko Fot. Adbar, CC BY-SA 3.0
Zimowy krajobraz z ośnieżoną doliną w kształcie litery U i zamarzniętym jeziorem na pierwszym planie.
Widok na dolinę Lapporten ponad jeziorem Torneträsk w Szwecji Fot. Ximonic (Simo Räsänen), CC BY-SA 4.0

Nad Torneträskiem leży cmentarz Rallarkyrkogården w Tornehamn. Jest poświęcony osobom, które zginęły przy budowie linii kolejowej.

W parku żyje wiele gatunków ptaków. Najczęstsze ssaki to łosie i renifery. Rzadziej spotyka się rosomaki, lisy polarne, rysie i niedźwiedzie.

Od czego zacząć planowanie?

Zacznij od wyboru sezonu. Zimą łatwiej zobaczyć zorzę i uprawiać sporty zimowe. Latem można chodzić po szlakach w świetle słońca o północy, bo w czerwcu słońca jest najwięcej.

Potem sprawdź dojazd: pociąg z Narviku lub Sztokholmu zatrzymuje się w wsi i na stacji Turiststation, a jego aktualny rozkład znajdziesz na stronie przewoźnika.

Następnie zarezerwuj nocleg i wizytę w Aurora Sky Station, a informacje o zasadach rezerwacji znajdziesz na stronie STF Abisko Mountain Station.

Na koniec przygotuj się na zimno. W styczniu średnia dzienna minimalna wynosi minus 14,6 stopnia, więc potrzebna jest ciepła odzież.

Dobre pytania przed wyjazdem

Czy zorzę polarną da się zobaczyć w samym Abisko, bez wyjazdu na Nuolję?
Tak, wieś leży w pasie zorzy polarnej, a zimą noce są długie. Wyjazd na Nuolję wymaga biletu, ale daje możliwość obserwacji z przewodnikiem.
Ile nocy warto zaplanować na Abisko?
Kilka nocy daje kilka szans na obserwację, bo zachmurzenie w Abisko jest częste.
Czy da się dojechać do Abisko bez samochodu?
Tak, pociągi z Narviku i z Sztokholmu zatrzymują się w wsi oraz na stacji Abisko Turiststation.
Czy Kungsleden przechodzi przez park narodowy?
Tak, szlak zaczyna się lub kończy przy Abisko Turiststation i prowadzi przez park.
Kiedy w Abisko jest najwięcej słońca?
Najwięcej godzin słonecznych przypada od maja do lipca. W grudniu i styczniu słońca w ogóle nie ma.
Podziel się
Obok tego tekstu

Przeczytaj też